وقتی از ایران به تاجیکستان سفر میکنید، خیلی چیزها برایتان آشناست؛ زبان، شعر، نوروز و حتی چای دمکِشیده سر سفره، اما شکل بروز این فرهنگ در بازارها و سوغات، کاملا منحصربهفرد است. در بازارهای دوشنبه و خجند، همان حال و هوای بازارهای سنتی ایران را میبینید، با این تفاوت که نقشونگار سوزندوزیها، طرحهای پارچهها و طعم خوراکیها امضای مردم تاجیک را روی خود دارند. سوغات تاجیکستان فقط چند یادگاری رنگارنگ نیست؛ تکهای از تاریخ جاده ابریشم، زندگی کوهنشینان پامیر و فرهنگ مشترک ایرانی–تاجیکی را با خود به خانه میآورید. قبل از ورود به جزئیات، یک نگاه سریع به محبوبترین سوغاتی های تاجیکستان میاندازیم و بعد قدمبهقدم سراغ هر دسته میرویم.
محبوبترین سوغات تاجیکستان در یک نگاه:
- سوزندوزیهای رنگارنگ (Suzani)، روتختی، رومیزی و دیوارکوب
- پارچه اطلس و ایکات برای دوخت لباس و مانتو
- کلاه سنتی تاجیکی (توقی) و لباس چوپان (چپان)
- جواهرات پامیری و زیورآلات لاجوردی
- صنایع دستی چوبی، ظروف مسی و سفال نقاشیشده
- نان تاجیکی، عسل کوهستان، میوه خشک و دمنوشهای گیاهی
در ادامه، این موارد را دستهبندیشده و با جزئیات قیمت، نکات تشخیص اصالت و بهترین جاهای خرید بررسی میکنیم تا خرید سوغات، تبدیل به یکی از لذتبخشترین بخشهای سفر شما شود.

سوغات تاجیکستان
سوزن دوزی
سوزنیدوزی (Suzani Embroidery) معروفترین هنر پارچهای تاجیکستان و از مهمترین پاسخها به این سوال است که «بهترین سوغات تاجیکستان چیست». روی پارچههای پنبهای یا ابریشمی با دوختن نخهای رنگی، طرح خورشید، گل، انار و نقوش اسلیمی، روتختی سوزنی، دیوارکوب سنتی تاجیکستان، رومیزی و حتی کیف و کلاه تولید میکنند.
برای تشخیص سوزنیدوزی دستدوز از نمونههای ماشینی، به پشت کار نگاه کنید؛ در کار دستدوز، ناهمواری و رفتوبرگشت نخها طبیعی است؛ در حالی که در کار ماشینی، پشت پارچه منظم و تکراری به نظر میرسد. بهتر است برای خرید سوزنیدوزی، سراغ بازارهای محلی بهترین شهر تاجیکستان مثل دوشنبه و خجند بروید تا مستقیما از زنان هنرمند منطقه خرید کنید و هم از نظر قیمت و هم اصالت، انتخاب مطمئنتری داشته باشید.

سوزندوزی
پارچه اطلس و ایکات
پارچه اطلس تاجیکستان و ایکات (Ikat Fabric) با راهراهها و طرحهای ابر و بادی پررنگ، از چشمگیرترین سوغات پارچهای تاجیکستان هستند و در لباس سنتی تاجیکی بسیار استفاده میشوند. پارچه ایکات معمولا از ابریشم یا ترکیب ابریشم و پنبه بافته میشود و بهخاطر درخشندگی و لطافت، برای دوخت مانتو، پیراهن مجلسی و شال انتخاب محبوبی بین مسافران ایرانی شده است.
برای خرید پارچه سوغات تاجیکستان و ایکات بهتر است به غرفههای پارچهفروشی در بازار شاه منصور دوشنبه و بازارهای سنتی خجند سر بزنید؛ جایی که رولهای بلند پارچه با رنگهای تند، کنار هم آویزاناند و میتوانید با لمس کردن پارچه، کیفیت و ضخامت نمونههای مختلف را مقایسه کنید. اغلب فروشندهها حاضرند برای متراژ بیشتر، تخفیف بدهند، بنابراین چانهزدن محترمانه را فراموش نکنید.

پارچه اطلس و ایکات
پیراهن زنانه چاکان؛ سوغات و میراث فرهنگی تاجیکستان
لباس سنتی چاکان (Chakan Dress) نوعی گلدوزی بسیار ظریف روی لباسهای زنانه است که در تاجیکستان شهرت ویژهای دارد و در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو ثبت شده است. پیراهن زنانه چاکان، معمولا از پارچههای روشن با دوختهای ریز و رنگی دوخته و در جشن و عروسیها پوشیده میشود.
اگر بهدنبال سوغاتی هستید که هم قابلاستفاده باشد و هم ارزش فرهنگی داشته باشد، یک پیراهن چاکان یا حتی یک تونیک کوتاه با گلدوزی سنتی تاجیکستان انتخاب بسیار مناسبی است. هنگام خرید، حتما از فروشنده درباره دستدوز بودن کار و زمان صرفشده برای دوخت بپرسید؛ چاکان اصیل معمولا گرانتر است، اما به عنوان یادگاری از فرهنگ تاجیکستان بسیار ارزشمند خواهد بود.

پیراهن زنانه چاکان
جامه و لباس سنتی چوپان یا چپان
چَپان (Chapan) کت بلند تاجیکی و ضخیم مردانه ایست که در هوای سرد مناطق کوهستانی پامیر و بدخشان کاربرد زیادی دارد و از نظر استایل شبیه برخی عبای سنتی آسیای میانه است. چپان تاجیکستان با لایهپنبهدوزی شده و طرحهای راهراه یا هندسی، هم گرم است و هم برای عکسهای سفر، ظاهری کاملا خاص به شما میدهد.
اگر بهدنبال سوغات برای آقایان خانواده یا یک هدیه متفاوت هستید، یک چپان کوتاهتر یا نسخه سبکتر آن، میتواند انتخاب خوبی باشد. فقط دقت کنید که برای جا دادن چپان در چمدان، بهتر است آن را رول کنید تا حجم کمتری بگیرد و چینوچروکها کمتر دیده شود.

لباس سنتی چوپان
کلاه سنتی تاجیکی
تُپی تاجیکی کلاههای سنتی مردانه (Toki) است که در برخی مناطق به آن «تپی» یا «توقی» میگویند، از مهمترین نمادهای پوشاک این کشور محسوب میشوند و در بیشتر بازارهای محلی دوشنبه و خجند به چشم میخورند. طرحهای گلدوزی کلاه چهارگوش آسیای میانه وابسته به هر منطقه است؛ برخی سادهتر و برخی با نقوش پیچیده گل، ستاره یا اشکال هندسی.
نمونههای دستدوز معمولا روی زمینه مخمل یا پارچه ضخیم دوخته شدهاند و برای تشخیص آنها، بهتر است پشت کلاه را بررسی کنید؛ هرچه دوختها ریزتر و نامنظمتر باشند، احتمال دستدوز بودن بیشتر است. این کلاهها از سوغات مردانه تاجیکستان هستند که راحت در چمدان جا میگیرند و برای هدیه دادن به آقایان خانواده یا دوستان، گزینهای جذاب و مقرونبهصرفه به حساب میآیند.

کلاه سنتی تاجیکی
جوراب پشمی پامیری؛ سوغات زمستانی تاجیکستان
جورابهای پشمی دستباف پامیری (Jurabs) با طرحهای هندسی تکرارشونده و رنگهای تند، یکی از دوستداشتنیترین سوغات زمستانی تاجیکستان هستند. این جورابها ضخیم، گرم و بسیار بادواماند و بهخاطر استفاده از پشم طبیعی، برای هوای سرد ایران هم کاملا کاربردی خواهند بود.
در بازارهای کوهستانی و غرفههای محلی، میتوانید جوراب بافتنی سوغاتی را در سایزهای مختلف برای خانمها، آقایان و حتی کودکان پیدا کنید. اگر پوست حساسی دارید، بهتر است مدلهایی با بافت نرمتر و آستر پنبهای انتخاب کنید تا در استفاده طولانیمدت، اذیت نشوید.
شال ابریشمی دستباف و حولههای نرم تاجیکی
شالهای ابریشمی دستباف با طرحهای سنتی و رنگهای درخشان، در بسیاری از شهرهای تاجیکستان بافته و در بازارها فروخته میشوند و از محبوبترین سوغات زنانه بین گردشگران هستند. این شالها هم برای استفاده روزمره و هم برای استایلهای رسمی مناسباند و بهخاطر وزن کم، انتخابی ایدهآل برای آوردن چند هدیه در یک چمدان کوچک محسوب میشوند.
حوله تاجیکی نرم نیز که در بعضی منابع به نرمی و جذب بالای آبشان اشاره شده، در فروشگاهها و بازارهای دوشنبه بسیار دیده میشوند و از سوغات پارچهای ارزان تاجیکستان و بسیار کاربردی به شمار میروند. برای تشخیص کیفیت، به ضخامت بافت، جذب آب در لمس اولیه و لطافت الیاف توجه کنید؛ حولههای بهتر، در همان تماس اول حس نرمی و سنگینی مطبوعی دارند.

شال ابریشمی دستباف
سنگهای نیمهقیمتی پامیر و جواهرات لاجوردی
کوههای پامیر منبع سنگهای نیمهقیمتی مختلفی مانند لاجورد، عقیق، فیروزه و لعل است و بسیاری از جواهرات محلی با این سنگها ساخته میشوند. لاجورد بدخشان از قدیم در سراسر منطقه شهرت داشته و امروز هم در قالب گردنبند لاجورد تاجیکستان، دستبند و انگشتر به گردشگران فروخته میشود.
برای خرید جواهرات سنگی سوغات تاجیکستان، حتما از فروشگاههای معتبر یا غرفههایی که مجوز دارند خرید کنید و درباره طبیعی یا مصنوعی بودن سنگ از فروشنده سوال بپرسید. بهطور کلی، وزن، سردی سنگ در لمس و رگههای طبیعی داخل آن، میتوانند سرنخهایی برای تشخیص نمونههای بهتر باشند؛ هرچند تشخیص حرفهای نیاز به ابزار تخصصی دارد.

جواهرات لاجوردی
جواهرات سنتی پامیری و سوغات لوکس تاجیکستان
جواهرات پامیری (Pamiri Jewelry) از جمله زیورآلات سنتی تاجیکستاناند که معمولا از نقره ساخته شده و با سنگهای رنگی، طرحهای هندسی و نمادهای باستانی تزئین میشوند. نقرهکاری پامیر، گوشوارههای بزرگ، گردنبندهای چندلایه و سنجاقهای تزئینی از رایجترین اقلام این گروه هستند و در لباس و پوشاک سنتی زنان و مردان این منطقه نقش مهمی دارند.
در شهرهایی مثل خاروغ و مناطق شرقی تاجیکستان، این جواهرات را میتوانید مستقیما از خود هنرمندان بخرید؛ اما در بازارهای دوشنبه و خجند هم نمونههای زیادی عرضه میشود که از نظر قیمت و کیفیت متنوعاند. اگر بهدنبال سوغاتی خاص برای مناسبتهای ویژه هستید، یک ست کامل شامل گردنبند و گوشواره پامیری میتواند هدیهای چشمگیر و متفاوت باشد.

جواهرات سنتی پامیری
چاقوی دستساز ایستار اوشان و چاقوی سنتی قرد
چاقوی دستساز تاجیکستان و سایر مناطق این کشور (Kord)، بهویژه محدوده نزدیک به بدخشان و ایستار اوشان به دلیل تیغههای فولادی و دستههای تزئینی، از سوغات خاص برای کلکسیونرها به شمار میروند. آوازه چاقوی ایستارآوشان یا چاقوی سنتی قُرد بهقدری بلند است که برخی منابع به شهرت جهانی این چاقوها اشاره کرده و آنها را یکی از گرانترین سوغات برای افراد خاص میدانند.
البته، در خرید چاقو باید دو نکته را جدی بگیرید:
- کیفیت و اصالت (جنس فولاد، نوع دسته، تعادل وزن)
- قوانین گمرکی کشور مقصد؛ چون در برخی موارد حمل تعداد زیاد چاقوی تیز در پرواز ممکن است محدودیت داشته باشد
بنابراین بهتر است فقط یک یا دو عدد بهعنوان سوغات بخرید و حتما آنها را در چمدان اصلی (نه کیف دستی) قرار دهید.

چاقوی دستساز تاجیکستان
ظروف مسی و قندشکن تزئینی
ظروف مسی تاجیکستان از سینی و قابلمه تا قوری و فنجان شباهت زیادی به نمونههای ایرانی دارد، اما نقشونگارها و فرم برخی از آنها، امضای خاص آسیای میانه را بر خود دارند. این سوغات مسی، هم از نظر سلامت (در صورت استفاده صحیح و قلعکوبی مناسب) و هم از نظر ظاهری برای سرو غذا یا دکور آشپزخانه گزینهای جذاباند.
قندشکنهای تزئینی (Sugar Hammer) یا انبر قند و نبات سنتی چکشهای کوچک فلزی یا برنجی برای شکستن نبات هستند که معمولا با طرحهای سنتی و دستههای حکاکیشده ساخته میشوند و در کنار استکانهای چای و سماور، تصویر کاملی از یک میز چای سنتی تاجیکی میسازند.

ظروف مسی
ظروف سفالی، سرامیکی و طبقهای چوبی
سفال و سرامیک تاجیکستان از نخستین چیزهایی است که در جستجوهای مربوط به سوغات تاجیکستان با آن روبهرو میشوید. کاسهها، بشقابهای دیواری دستساز و کوزههای نقاشیشده با نقوش گل و طرحهای هندسی، هم برای استفاده روزمره و هم برای دکور دیوارها ایدهآلاند.
ظرف چوبی بزرگ موسوم به «طبَق» (Tabak) نیز ظرفی سنتی است که برای سرو غذاهایی مانند قوروتوب و نان و خوراکهای اشتراکی بهکار میرود و در برخی منابع سفرنامهای و غذایی تاجیکستان هم به آن اشاره شده است. بشقاب دیواری ظرف چوبی طبق با خراطی سنتی تاجیکستان و گاهی منبت ساده تزئین میشوند و گاهی برای سرو پلو، میوه یا حتی آجیل در مهمانیها، ظاهری کاملا شرقی و اصیل به میز شما میدهند.

ظروف سفالی و چوبی
صنایع دستی چوبی منبتکاری، تابلوهای مینیاتور و آهنربای تزئینی
صنایع دستی چوبی تاجیکستان، تابلو مینیاتور تاجیکی . مگنت سوغاتی تاجیکستان از جمله سوغات ارزان و کمحجم این کشورند که میتوانید به عنوان یادگار و نمادی از سفرتان به خانه بیاورید. چوبتراشان تاجیک با منبتکاری روی چوب، جعبه جواهر، قاب عکس، عصا، مجسمه و حتی بخشهایی از دکوراسیون داخلی را میآفرینند که در منابع بسیاری به آن اشاره شده است. این محصولات معمولا با نقوش گل، اسلیمی و طرحهای هندسی تزئین میشوند و برای هدیهدادن به دوستداران هنر سنتی کاملا مناسباند.
تابلوهای مینیاتور که ریشه در سنت نگارگری ایرانی تاجیکی دارند اغلب صحنههایی از ادبیات کلاسیک، زندگی روزمره یا مناظر طبیعی را روی کاغذ یا بوم کوچک به تصویر میکشند و در گالریها و بازارهای دوشنبه و خجند فروخته میشوند. در کنار اینها، آهنربای تزئینی یخچال با طرح مناظر تاجیکستان، بازارها یا نمادهای شهر دوشنبه، سوغاتیهای ارزان و کمحجماند که میتوانید برای تعداد زیادی از دوستان تهیه کنید.

صنایع دستی چوبی
سازهای زهی؛ رباب و دوتار
شنیدن موسیقی تاجیکی از مواردی است که افراد را مشتاق به سفر و فهمیدن این موضوع میکند که تاجیکستان کجاست. ساز رباب تاجیکی (Rubab) و دوتار تاجیکستان (Dutar) از مهمترین مدلهای ساز زهی آسیای میانهاند که در ایران، افغانستان و تاجیکستان نیز رواج دارند و بهعنوان آیتمهای خاص و گرانتر معرفی میشوند. این سازها معمولا با چوب و پوست طبیعی ساخته شده و صدای گرم و شرقی آنها، هر شنوندهای را مجذوب میکند.
برای خرید ساز سنتی بهعنوان سوغات، اگر خودتان نوازنده نیستید، بهتر است از راهنمای تور یا یک دوست آشنا به موسیقی کمک بگیرید تا ساز، صرفا دکوری نباشد و از نظر کوک و کیفیت صدا هم قابلاعتماد باشد. همچنین حتما از فروشنده بخواهید کیس یا کاور محافظ مناسبی برای حمل هوایی در اختیارتان بگذارد.

ساز زهی تاجیکستان
دایره؛ نبض شادی در جشنهای تاجیکستان
دایره یا دایرهزن (Doira) ساز کوبهای محبوب در جشنها و عروسیهای تاجیکستان است و همراه با آواز و رقصهای محلی، فضا را زنده میکند. ساز دایره تاجیکی، حلقهای چوبی با پوست کشیده روی آن است که گاهی زنگولههای کوچکی دور لبهاش نصب شده و به هر ضربه، صدای شادابتری میدهد.
این ساز کوبهای سنتی بهنسبت سازهای زهی، سبکتر و حملونقل آن آسانتر است و برای مسافرانی که میخواهند یک ساز سنتی قابلاستفاده و کمریسکتر بخرند، انتخاب بسیار خوبی به شمار میرود.

دایره
نان تاجیکی و نبات سوغات تاجیکستان
نان سنتی تاجیکستان فراتر از نان سادهای است که بهراحتی در نانوایی پخت میشود. خمیر نان تاجیکی گرد و نسبتا ضخیم با نقشهای مهرشده در مرکز و حاشیهای برجسته در تنورهای گِلی پخته میشود و در فرهنگ غذایی مردم، جایگاه ویژهای دارد. در بازارهای محلی، میتوانید انواع مختلف نان را ببینید؛ از نانهای ساده روزمره تا نانهای روغنی و مجلسیتر.
نبات (Nabat) نیز که کاملا برای ما ایرانیها آشناست، شیرینی سنتی تاجیکستان بوده و در شهرهای متفاوت با طعمها و رنگهای مختلف عرضه میشود و همراه چای یا بهعنوان شیرینی سوغات، بسیار پرطرفدار است. برخی قندشکنهای تزئینی که پیشتر اشاره شد، دقیقا برای شکستن همین نباتهای بلوری طراحی شدهاند.

نان تاجیکی
خشکبار، آجیل و میوههای خشک
اقلیم کوهستانی و باغداری گسترده در بسیاری از مناطق تاجیکستان، این کشور را به تولیدکننده مهم خشکبار و میوه خشک تبدیل کرده است. میوه خشک تاجیکستان طیفی گسترده از انواع میوهها را نظیر زردآلو (قاق)، توت، آلو، کشمش و گردوی کوهی در برمیگیرد که از محبوبترین انتخابها برای سوغات خوراکی هستند.
محصولاتی همچون زردآلو خشک پامیر و انواع دیگر آجیل محلی تاجیکستان را میتوانید در بازار شاه منصور دوشنبه، بازارهای محلی خجند، پنجکنت و حتی غرفههای کنار جاده در کیسههای بزرگ ببینید و با چشیدن نمونه، از کیفیت و طعم مطمئن شوید.
معمولا قیمت خشکبار سوغات تاجیکستان بر اساس وزن اعلام میشوند. هرچند خرید چند کیلو خشکبار باکیفیت از دوشنبه، همچنان نسبت به بسیاری مناطق مقرونبهصرفه است و خرید آنها تاثیر آنچنانی در بودجه و هزینه سفر به تاجیکستان نخواهد داشت.

آجیل و خشکبار
عسل طبیعی کوهستان و دمنوشهای گیاهی
تاجیکستان با کوههای سرسبز و مراتع وسیع، شرایط مناسبی برای زنبورداری و تولید عسل طبیعی فراهم کرده است و بسیاری از منابع، عسل کوهستان پامیر را در میان سوغات محبوب معرفی کردهاند. رنگ عسل بسته به منطقه، از کهربایی روشن تا تیرهتر متغیر است، اما در هر صورت، طعم غلیظ و عطری قوی دارد.
چای سبز و گیاهان دارویی سوغات تاجیکستان نیز شهره عام و خاصاند و نیازی به معرفی ندارند. انواع دمنوش گیاهی تاجیکستان مانند چای کوهی، بابونه، نعناع وحشی، آویشن و چای سبز نیز در بستههای کوچک و بزرگ عرضه میشوند و هم برای مصرف روزمره و هم بهعنوان هدیه برای کسانی که اهل نوشیدنیهای گرم هستند، بسیار مناسباند. بسیاری از این گیاهان در مناطق کوهستانی بهصورت نیمهخودرو رشد میکنند و با حداقل مواد شیمیایی به دست میآیند.

چای و دمنوش تاجیکستان
ادویههای محلی تاجیکستان برای سوغات
ادویهها شاید ظاهر سادهای داشته باشند، اما از نظر عطر و طعم، یکی از مهمترین نشانههای آشپزی در فرهنگ و سابقه غذاهای تاجیکستان مثل «ادویه پلو تاجیکی» هستند. ادویه محلی تاجیکستان، زیره کوهی پامیر، گشنیز، فلفل سیاه، دارچین و گاهی زعفران، در ترکیب غذاهای تاجیکی بسیار استفاده میشوند و بستههای کوچک یا شیشهای آنها، سوغات ارزان و بسیار کاربردی به شمار میرود.
در بازارهای محلی، فروشندگان معمولا ادویهها را در کیسههای بزرگ به نمایش میگذارند و شما میتوانید با بو کردن و مقایسه رنگ، نمونههای تازهتر را انتخاب کنید. حتما از فروشنده بخواهید ادویه سوغات تاجیکستان را در بستهبندیهای دو یا سهلایه و ترجیحا وکیوم قرار دهد تا در مسیر بازگشت، رطوبت و بو به آنها آسیب نزند.

ادویههای محلی
بهترین مراکز خرید سوغات در تاجیکستان کجاست؟
حالا که با مهمترین سوغات آشنا شدیم، باید دنبال جواب «از کجا بخریم» باشیم. انتخاب درست بازار و مرکز خرید، هم روی قیمت موثر است و هم روی اصالت سوغاتی که به خانه میآورید.
در شهر دوشنبه، بازار شاه منصور یکی از مهمترین مقاصد برای خرید سوغات و تجربه حالوهوای سنتی بازار است؛ جایی که از میوه و لبنیات محلی تا خشکبار، ادویه، سوزندوزی و جواهرات را میتوانید یکجا پیدا کنید. بازار مهرگان و سایر بازارهای محلی نیز برای خرید خوراکیها و سوغات ارزانتر، گزینههای خوبی هستند.
از دیگر بازارها و مراکز مناسب خرید سوغات تاجیکستان میتوان به این موارد اشاره کرد:
- بازار شاه منصور در دوشنبه برای خشکبار، ادویه، سوزندوزی و دمنوشها
- بازارهای خجند و پنجکنت برای میوه خشک، نان، لبنیات و صنایع دستی روستایی
- مرکز خرید مدرن دوشنبهمال برای پارچهها، لباسها و برندهای ترکیبی سنتی–مدرن
پیشنهاد میکنیم پیش از نزدیک شدن به تاریخ بازگشت و گشتهای خرید سوغات، با این شهرها یا جاهای دیدنی دوشنبه هم آشنا شوید تا هدفمندتر از زمان باقیماندهتان در تاجیکستان استفاده کنید.

مراکز خرید تاجیکستان
نکات حمل سوغات و گمرک برای خروج از تاجیکستان
از آنجا که گردشگران زیادی در سفر با قوانین عجیب تاجیکستان غافلگیر شدهاند، بهتر است در کنار انتخاب سوغاتی، باید حواستان به قوانین حمل در هواپیما و محدودیتهای گمرکی هم باشد تا در فرودگاه با دردسر مواجه نشوید. اینجا اطلاعات لازم برای بازگشت به خانه با سوغات تاجیکستان را شرح میدهیم:
- در مورد خوراکیها
معمولا حمل مقدار متعارفی از خشکبار، عسل (در چمدان اصلی) و ادویه برای مصرف شخصی، مشکلی ایجاد نمیکند، اما بهتر است حجمها را منطقی نگه دارید و بستهبندیها را کاملا محکم و ترجیحا وکیومشده انتخاب کنید.
- درباره صنایع دستی
اگر محصول حریداریشده ظاهری عتیقه یا بسیار قدیمی دارد، توصیه میشود قبل خرید، از راهنمای تور یا فروشنده در مورد امکان خروج آن از کشور سوال کنید؛ چون در بسیاری کشورها، خروج آثار تاریخی بالای یک سن مشخص، بدون مجوز رسمی ممنوع است.
- در مورد چاقو و اشیای تیز
حتما آنها را در چمدان تحویلی قرار دهید و از حملشان با کیف دستی خودداری کنید تا در بخش امنیت پرواز با مشکل روبهرو نشوید.
برای سازهای بزرگ هم بهتر است از قبل با شرکت هواپیمایی درباره قوانین حمل ساز مشورت کنید و بهترین تصمیم را هنگام خرید این یادگار هنر تاجیک بگیرید.

بازدید از تاجیکستان
تجربه خرید سوغات تاجیکستان با الفبای سفر
سوغات تاجیکستان از سوزندوزی و پارچههای اطلس گرفته تا جواهرات پامیری، چاقوهای دستساز، ظرفهای سفالی و خوراکیهای خوشعطر، مجموعهای کامل از فرهنگ و سبک زندگی مردمان این سرزمین است. اگر این راهنما را تا اینجا خواندهاید، احتمالا سفر به تاجیکستان فقط برای دیدن طبیعت و شهرها برایتان کافی نیست و میخواهید بخشی از این تجربه را در قالب سوغات، با خودتان به خانه بیاورید.
تیم الفبای سفر در تورهای تخصصی تاجیکستان، علاوه بر برنامهریزی دقیق برای بازدید از شهرها و جاذبهها، به شما کمک میکند بهترین بازارها و مراکز خرید سوغات را در دوشنبه، خجند و سایر شهرها پیدا کنید و با همراهی راهنمای فارسیزبان، از نظر قیمت و اصالت، انتخابهای مطمئنتری داشته باشید. همین حالا میتوانید برای تدارک سفری برنامهریزیشده، امن و سرشار از تجربههای اصیل غذایی و فرهنگی و در نهایت خرید سوغات، از طریق سایت یا تماس با کارشناسان الفبای سفر برای رزرو تور تاجیکستان اقدام کنید.